Ritme van het hart

Ritmestoornissen - ritme van het hart De hartspier heeft voornamelijk een pompfunctie: ze pompt het bloed naar lichaam en longen en onderhoudt zo de bloedsomloop. Het hart trekt hiervoor aan een bepaalde snelheid samen en volgens een vast stramien: eerst trekken de voorkamers samen, gevolgd door de kamers. Om deze snelheid en coördinatie te onderhouden, is het hart voorzien van een elektrisch geleidingssysteem.

 

Dit systeem bestaat uit twee knopen en uit geleidingsvezels. De eerste knoop heet sinusknoop en bevindt zich bovenaan in de rechter voorkamer. De tweede knoop bevindt zich eveneens in de rechterkant van het hart en ligt tussen de voorkamers en de kamers in. Van hieruit vertrekken de geleidingsvezels in bundels doorheen de kamers.

 

Een hartcyclus begint met een elektrisch signaal in de sinusknoop. Dit elektrisch signaal verplaatst zich doorheen de voorkamers en gaat de spiercellen ervan doen samentrekken. Op deze manier wordt bloed uit de voorkamers door de kleppen in de kamers gepompt. Het elektrisch signaal komt vervolgens aan in de ‘AV-knoop’ (de tweede knoop), wordt hier heel even tegengehouden (± 0,2 seconden), en zal verdergeleid worden door de geleidingsvezels om zo de spiercellen van de kamers te bereiken die op hun beurt gaan samentrekken. Het bloed wordt nu weggepompt naar de rest van het lichaam. Op deze manier heeft het elektrisch signaal gezorgd voor een gecoördineerde manier van samentrekken. Alle spiercellen zijn nu ‘ontladen’ en gaan in de rustfase die volgt ‘herladen’ om klaar te staan voor de volgende samentrekking.

 

De sinusknoop start de hele cyclus opnieuw en dit aan een snelheid van ongeveer 60 tot 100 keer per minuut in normale omstandigheden. Een normaal ritme is regelmatig.

 

De elektrische activiteit in het hart kan bovendien gemeten worden en wordt uitgedrukt door middel van het elektrocardiogram of ECG. Hierop zien we precies het hogervernoemde proces: de P-top toont de start van het signaal in de sinusknoop, dit wordt gevolgd door een korte pauze (± 0,2 seconden) die de pauze in de AV-knoop weergeeft, waarna een groot ‘QRS-complex’ volgt. Dit is het elektrisch signaal dat de (grote) kamers doet samentrekken. Kort daarna zien we de ‘T-top’, die uiting geeft aan de herlaadfase van de spiercellen. Deze P-Q-R-S-T- toppen geven ons belangrijke informatie over het ritme van uw hart.